Gastvrij alternatief, zo kan het ook
04 Maart 2026
Het heersende politieke discours problematiseert vluchtelingen, terwijl men beter zou nadenken over een gastvrij integratiebeleid. Er bestaan heel wat voorbeelden van een geslaagde integratie, dankzij de ondersteuning van bevoegde organisaties en vrijwilligers. En het moedige doorzettingsvermogen van de vluchtelingen zelf.
Tien jaar geleden kwam Animata uit Guinee in België aan. Een paar jaar later klopte ze met haar zoontje aan bij ‘De Loodsen’ in Antwerpen.
Ze vond daar een luisterend oor en onderdak. De grote bezieler van dat project is Annemie Luyten.
Annemie: “’De Loodsen’ is een kleinschalige vzw. We vangen vrouwen op, met of zonder kinderen, die om diverse redenen hun thuisland ontvlucht zijn en niet in de reguliere hulpverlening terecht kunnen. In ‘De Overzet’ krijgen zij een tijdelijk verblijf zonder einddatum. Daar werken we met hen aan een legaal toekomstperspectief. Zij krijgen ‘bed, bad en brood’ en wij zoeken mee naar de passende medische en juridische hulp. Als hun papieren in orde zijn, of zo goed als, kunnen zij naar ‘De Overstap’, waar ze de nodige begeleiding krijgen om een woonst en werk te vinden. Daarnaast bieden we Nederlandse lessen aan voor anderstaligen zonder wettig verblijf.”
Het duurt soms jaren voor de vrouwen geregulariseerd worden. Gelukkig kan ‘De Loodsen’ in deze zoektocht steunen op een uitgebreid netwerk van vrijwilligers en organisaties met een hart voor solidariteit en diversiteit.
Animata is een van de 60 vrouwen die ‘De Loodsen’ ondertussen met succes op weg hielp.
Ze getuigt zelf: “Via het OCMW kwam ik in contact met Annemie. Dat was een warme ontmoeting. Ik kreeg samen met mijn zoontje een plek in het huis van ‘De Overstap’.
Eindelijk waren we veilig.
We konden weer slapen zonder angst. Er waren andere vrouwen met kinderen, we konden samen praten en voor de kinderen zorgen, in alle rust.
Er waren kleren voor hen, we kregen wekelijks een kaart voor voedsel bij ‘Filet Divers’. Mama Annemie, zo noemen wij haar, hielp mij in het contact met mijn advocaat en volgde de administratieve procedure mee op. Ik was zwanger van mijn tweede zoontje en zij hielp me om doktersbezoeken en het ziekenhuis te regelen. Zij zorgde er ook voor dat ik werk kreeg bij GAMS, een organisatie die strijdt voor de afschaffing van vrouwelijke genitale verminking (VGV). Ik kreeg daar eerst een degelijke opleidingscursus en kon er dan als culturele medewerker aan de slag.
Ik help collega’s als tolk bij psychologische, sociale en juridische consultaties. Ik spreek Frans en ken een aantal inlandse talen van Guinee en de buurlanden: Malinke, Susu, Djula, Bambara. Ondertussen kon ik uitkijken naar een eigen woonst. Dat lukte.
Toen ik verleden jaar beviel van mijn derde kindje, Marianne, maakte ik gebruik van mijn zwangerschapsverlof om intensief Nederlands te leren.
Weer kon ik terecht bij ‘De Loodsen’ waar Uuna, een vroegere stagiaire, me wekelijks lesgeeft, zodat ik bij het CVO mijn officieel examen met goed gevolg kan afleggen. Een vrijwilligster van het buurthuis waar ik woon, geeft aan mijn oudste zoontje elke woensdagnamiddag les Nederlands, zodat hij het nu op school veel beter doet. Binnenkort hoop ik te trouwen met mijn vriend, een landgenoot, zodat ook hij hier wettig kan wonen en we samen voor onze kinderen kunnen zorgen en werken. Ik kijk nu naar de toekomst door een roze bril.”
Magda Wouters