Groen!Plus
Home | colloquium | Gezond milieu gevraagd

lettergrootte aanpassen

Gezond milieu gevraagd:
voor senioren en andere kwetsbare groepen!



De gezondheid van senioren, maar ook van andere kwetsbare groepen en alles wat die gezondheid kan bedreigen. Dat was het gespreksthema van het jongste Groen!Plus-colloquium in het Vlaams Parlement. Daarbij sprong vooral de onderschatte schadelijkheid van “fijn stof” in het oog.
Hugo Van Dienderen en zijn ploeg hadden weer eens voor interessante sprekers en een symbolisch buitengebeuren gezorgd. Voor de ingang van het gebouw heetten twee wagens op plantaardige olie de deelnemers welkom.

Martina Hülsbrinck, voorzitter van PPO lichtte in de loop van het colloquium de mogelijkheden van biodiesel toe en merkte daarbij fijntjes op dat koolzaad –basisbestanddeel van deze milieuvriendelijke brandstof- ook nog gezonder uitvalt dan de alom bejubelde olijfolie. Maar het was Hugo Van Dienderen die de eerste spreker, Marleen Van Steerteghem, projectleider van het MIRA-rapport inleidde.
Van Steerteghem lichtte het Milieu- en Natuurrapport Vlaanderen 2004 toe.
Eerste frappante vaststelling: na 70 jaar blootstelling aan de huidige milieuvervuiling boet elke Vlaming gemiddeld 4 maand gezonde levensloop in!
Als oorzaken van vervuiling stipt het rapport o.a. het klassieke autoverkeer (“laat de wagen thuis voor korte verplaatsingen!”), de zomersmog (in 2003 nog verantwoordelijk voor 200 extra sterfgevallen), het (gelukkig teruglopende) dioxineaandeel, maar ook de vervuiling binnenshuis (passief roken!) aan.


Fijn stof

Ethel Brits, verbonden aan het VITO, ging vervolgens in op de schadelijke invloed van “fijn stof”. Deeltjes met een diameter kleiner dan 0,01mm dringen niet enkel door in onze luchtwegen, maar worden ook opgenomen in de bloedbanen. In 1952 stierven, tijdens een verhoogde episode van fijn stof en SO² , in Londen per dag 500 mensen meer dan normaal! Fijn stof is dus zeker geen bedreiging van de laatste jaren! Samen met vooral PCBs en zware metalen vormt het een van de belangrijkste bedreigingen van de volksgezondheid. Maar het VITO zit niet stil. Via biomonitoring volgt het de efficiëntie van milieumaatregelen op spoort het verdachte signalen op. Jammer genoeg –en hoe waardevol ook- blijft het voorlopig bij waarschuwingen voor wat er fout loopt. Prof. Luk Hens doceert Menselijke Ecologie aan de VUB. Hij stelde zich de vraag: “Wat gaan we beveiligen: de gezondheid van het jonge kind (dat nog een heel leven voor zich heeft), of spitsen we ons toe op senioren. Als gevolg van onze blootstelling aan schadelijke stoffen ziet Hens, naast de klassieke kankers en vasculaire aandoeningen ook obesitas (wat ten dele ook genetisch bepaald is). Studies bij tweelingen, borstkanker bij Aziatische immigranten in de States, toename van kanker na milieuongevallen (Seveso!) e.a. hebben aangegeven dat kanker als een milieuaandoening moet worden beschouwd. Spreker adviseerde het beleid aandacht te besteden aan de levensomstandigheid op publiek en familiaal vlak (binnenhuispreventie). Verder huldigt Hens het voorzichtigheidsbeginsel en spoorde hij aan tot onderzoek van milieu en gezondheid bij senioren, een terrein waarop nog niet veel werk is verricht.

Maatregelen gevraagd!

Positief aan dit colloquium was wel dat naast wetenschappelijke vertogen ook positieve beleidsmaatregelen werden gevraagd. Namens de andere groene Vlaamse parlementsleden verwoordde Rudi Daems enkele voorstellen om milieu en gezondheid van senioren en andere kwetsbare groepen op de agenda te plaatsen. Hij somde daarbij 10 ecologische basisrechten voor ouderen op, m.n. recht op zuivere lucht, op een gezond “leef-klimaat” binnen- en buitenshuis, op chemische hygiëne (gezien de extra gevoeligheid voor toxische stoffen op latere leeftijd!), op een zuivere bodem, op veilig en gezond voedsel en water zonder schadelijke resten, op evenwichtige verzorging en medicatie, op ruimte om te leven en zich te verplaatsen. Recht ook op een verkwikkende slaap, op volwaardige betrokkenheid bij beslissingen die ingrijpen op de eigen leefwereld en tenslotte recht op milieugebruiksrechten voor actieve senioren. Voorwaar een hele boterham vol! Het colloquium werd afgesloten met een sobere drink die aanleiding gaf tot een interessante naklap.

Walter Decoene